"Mùa Hè 2026 Có Ǵ Lạ Không Em". Xin các bạn vào đọc Mùa Hè "Nhất - Hóa - Tam" của kỹ sư Lê B́nh Phương, Paris, Pháp. Để t́m hiểu các sự kiện đi từ thể thao, đến chính trị, kinh tế, chiến tranh và các tai họa thiên nhiên như động đất, cháy rừng...

BBT Hội Ái Hữu YK Huế Hải Ngoại chân thành cám ơn kỹ sư Lê B́nh Phương và thân mến chúc anh chị cùng gia đ́nh b́nh an và sức khỏe.

 

BBT 

 

Mùa hè ‘’nhất-hóa-tam’’ !

Dù bắt đầu từ 11/6 và chấm dứt hôm 19/7, nhưng có thể nói tháng 7, với người yêu túc cầu, là tháng của giải túc cầu thế giới (Mondial 2026). Bởi v́, bước vào tháng 7 là bước vào ṿng 1/8, ṿng hấp dẫn nhất, gay cấn nhất, để, sau 4 ngày chỉ c̣n ‘’Thiên Long Bát .. đội’’ . Rồi trong 3 ngày 4,5,6, ba nước tổ chức đă bị ‘’loại khỏi ṿng chiến’’ : Gia nă Đại – Ma Rốc (0-3) ; Mễ - Anh (2-3) , Mỹ-Bỉ (1-4) ! Tứ đại pháp vương (theo thứ tự bảng xếp hạng Fifa): Á căn Đ́nh, Tây Ban Nha , Pháp, Anh đều trả lời ‘’có mặt’’ ở ṿng Tứ kết, dù thắng với 1 tỷ số khít khao (hơn 1 trái) !

Trong gần suốt hai tháng đó, những biến chuyển thế giới, với tôi, đều xảy ra trên… sân cỏ, trước màn ảnh, trong một không gian mát rượi, bên những ly bia mát lạnh. Khi bên ngoài là cái nhiệt độ ‘’giết người’’ !

Cho đến ngày 20/7, sau trận chung kết, tôi mới trở về với thực tế ! Trở về với ‘’sự thật phũ phàng’’ ! Rằng thế giới không chỉ thu hẹp trong .. cầu trường, vui, buồn không chỉ có trong các cuộc tranh tài ! Mà có thể tóm gọn vào 3 chữ ‘’Ch’’ :

Chết ! Cháy ! Chôn !

Chết :

Chết ở đây là chết v́ chiến tranh.

Chưa lúc nào mà thế giới không có chiến tranh ! 24/24, 7/7 !  Khác nhau, chỉ ở mức độ

Hiện nay, ng̣i nổ kho đạn thế giới, là ở Trung Đông. Mặc dù số tổn thất nhân mạng không ‘’cao lắm’’ so với những cuộc chiến đă từng xảy ra ở đây). Nhưng cái hậu quả kinh tế của nó ảnh hưởng đến toàn cầu !

Cuộc đối đầu giữa Hoa Kỳ và Iran mấy tháng nay vẫn không thay đổi ǵ mấy. Nghĩa là Washington vừa gây sức ép quân sự vừa t́m cách buộc Tehran trở lại bàn hội nghị. Nhưng đến giữa tháng 8 này, những cuộc đàm phán vẫn chưa tạo được một thỏa thuận chắc chắn. Tổng thống Donald Trump không ngừng đe dọa, gia tăng áp lực lên Iran trong khi Teheran vẫn tiếp tục đưa ra những điều kiện liên quan đến việc mở lại eo biển Hormuz.

Tiềm lực quân sự Iran thế nào, cho đến nay, tôi vẫn không rơ lắm. Tưởng vậy mà không phải vậy ! Cuộc dội bom tiêu diệt Lănh-tụ-tối-cao ngay ngày đầu của Hoa Kỳ&Do Thái khiến tôi đánh giá thấp Iran ! Nhưng, đă trên nửa năm rồi, mà cái quân đội Hồi Giáo cuồng tín này vẫn c̣n đứng vững, không những thế, lại c̣n gây một số tổn thất cho quân lực Hoa Kỳ ! Hoặc quân đội Iran đă chuẩn bị cuộc chiến ‘’chống Mỹ cứu ‘’ḿnh’’(!)’’ từ rất lâu. Hoặc là có sự ‘’giúp đỡ’’ quân sự từ một (?) quốc gia thứ ba nào : những quốc gia cần dầu hỏa Iran, cần tiền Iran (mua vũ khí) chẳng hạn … 

V́ vậy, cuộc chiến Iran không c̣n là chuyện riêng của Iran – Hoa Kỳ & Do Thái. Nó có thể đưa đến một cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu.

‘’Đánh’’ dây dưa không kết quả th́ ‘’đàm’’ ! Nhưng bên nào cũng muốn giữ ‘’cái ḿnh muốn‘’. Nhất là chuyện đ̣i ‘’tự quyết định chiến lược’’ của Iran th́ Hoa Kỳ và Do Thái đều cực lực bác bỏ !

Ông Trump vẫn tiếp tục hăm dọa. Nhiều người cho là ‘’biết rồi, khổ lắm, hăm măi’’, ‘’bùa hết linh’’ rồi ! Iran vẫn tiếp tục ‘’cù nhây’’. Nhưng, với ông Trump, không ai biết ‘’ngày sau sẽ ra sao’’ cả. Hăm hoài mà không đánh. Thế hăm xong, đánh liền th́ sao ? Cho nên lúc nào Iran cũng đặt quân đội trong t́nh trạng túc trực ứng chiến, sống với thanh gươm … ‘’Trumpocles’’ lủng lẳng trên đầu !

Trong khi đó ở Gaza tiếng súng vẫn chưa im !

Thích hay không thích Thủ Tướng Do Thái Benjamin Netanyahu, người ta, nhất là người Việt Nam (Cộng Ḥa), cũng thấy mấy lư do ông đưa ra để bác bỏ kế hoạch 15 điểm của người ‘’đồng minh nhớn’’ về Gaza, hôm 9/8, không phải hoàn toàn vô lư ! 

Thứ nhất Do Thái sẽ không rút quân khỏi Gaza nếu Hamas chưa hoàn toàn giao nạp vũ khí. Thứ nh́, giải giáp Hamas xong, chưa đủ. Ông Netanyahu đă từng tuyên bố ‘’sẽ không có một quốc gia Palestine nào được thành lập, ở Gaza hay Bờ Tây, ngày nào ông c̣n là Thủ Tướng ‘’. Mà theo kế hoạch Hoa Kỳ đưa ra : Gaza cuối cùng sẽ được kiểm soát bởi một ‘’ủy ban’’ Palestine dưới sự giám sát của ‘’Hội đồng Ḥa B́nh’’ do Mỹ ủng hộ ! Nghe mà không khỏi liên tưởng đến cái ‘’Ủy ban liên hợp Quân Sự 4 bên’’ được thành lập ở Nam Việt Nam sau kư kết Hiệp Định Paris. Chỉ để dàn cảnh !

Ông Trump muốn đạt được thỏa thuận chấm dứt chiến tranh để lấy cái ‘’tiếng’’. Trong khi ông Netanyahu th́ muốn giữ cái ‘’miếng’’ cho Do Thái, v́ đă quá hiểu bọn khủng bố Hamas.

Nh́n thái độ của ông Netanyahu đối với ông Trump, mà thương cho ông Thiệu !

Ông Thiệu cũng đă phản đối hiệp định Paris ở nhiều điểm, trong đó có chuyện cho Cộng Sản Bắc Việt đóng quân tại miền Nam ! Nhưng ông Netanyahu phản đối ông Trump th́ ông Trump, trong lúc này, chỉ : ‘’quan hệ chúng tôi vẫn OK’’. Trong khi ông Thiệu phản đối ông Nixon th́ bị thư tới, thư lui. Hết hăm he cúp quân viện, đe dọa tính mạng rồi lại hứa nhăng, hứa cuội ! Cuối cùng th́ bỏ mặc đồng minh !

Cái gương của VNCH c̣n sờ sờ ra đó, làm sao ông Netanyahu không nhớ ?!

Không phải ông Netanyahu ‘’ngon’’ hơn ông Thiệu, quân lực Do Thái thiện chiến hơn QLVNCH, Do Thái không cần Hoa Kỳ vv Chung quy cũng một chữ Tiền ! Không có tiền th́ không có súng đạn. Chiến trường không súng đạn đồng nghĩa với ..pháp trường! Thà chết sướng hơn ! Không có Hoa Kỳ, Do Thái cũng mua súng đạn ở nơi khác. Nhưng không có Do Thái, Hoa Kỳ sẽ mất đi một khách hàng lớn ! Mà sau lưng Do Thái (quốc gia Do Thái) , không chỉ có một hậu phương lớn, mà c̣n có những ‘’khúc ruột xa ngàn dặm’’ lớn vô cùng, giàu vô cùng. Nhất là ở Mỹ !

Nhiều người cho là ông Netanyahu, v́ muốn lấy phiếu với đám ‘’không nhượng Hamas’’ cho lần bầu cử sắp tới, nên không dám nói ‘’Yes’’ với ông Trump. Điều có thể có mà cũng có thể không. Nhưng cái thấy trước mắt là rút quân đi trong khi đám Hamas c̣n lăm lăm tay súng th́ chả khác ǵ một ‘’rút lui có trật tự’’, để Gaza vẫn là ‘’vách sắt thành đồng’’ của đám Hamas !

’Đừng tin những ǵ Hamas kư, mà hăy nh́n kỹ những ǵ chúng đă làm ! ’’. Có thể, ‘’đêm qua ông Natayahu mơ gặp’’ ..  ông Thiệu th́ sao ?! 

Nên Gaza vẫn là một bài toán chưa có lời giải.

Đó là lư do v́ sao Trung Đông vẫn là một trong những nơi nguy hiểm nhất của thế giới hiện nay.

Trong khi đó,‘’mặt trận miền đông vẫn không yên tĩnh’’ chút nào ! Chiến tranh Ukraine – Nga đang đi vào một giai đoạn mới : vẫn tiếp tục đánh nhưng có thể đàm !

Chịu sự thúc đẩy của Hoa Kỳ, hôm 11/8, Tổng thống Zelensky cho biết đă đưa cho Hoa Kỳ những đề nghị mới về một hiệp ước ngưng bắn với Nga ! Phía Nga th́ tuyên bố chờ Hoa Kỳ liên lạc nhưng sẽ không nhượng bộ các đ̣i hỏi đă đưa ra !

Và cuộc chiến đang chuyển sang một mặt trận khác. Mở rộng hơn, tàn khốc hơn.

Khi Ukraine tăng cường các cuộc tấn công bằng UAV vào sâu lănh thổ Nga, gây thiệt hại cho nhiều cơ sở quân sự, năng lượng, kỹ nghệ ‘’phục vụ chiến tranh’’ vv của Nga. Đồng thời với việc Nga, lợi dụng Ukraine đang thiếu hỏa tiễn đánh chặn (Patriot), bắt đầu liên tục bắn hỏa tiễn ‘’đạn đạo’’ vào các thành phố Ukraine, phá hủy nhiều hạ tầng cơ sở, giết thêm nhiều thường dân Ukraine vv !

Cái mà Ukraine cần nhất lúc này là ‘’Patriot’’, do Hoa Kỳ sản xuất. Mà hiện nay, Hoa Kỳ và Châu Âu không thể giữ số lượng đă cung cấp cho Ukraine như đă ! Bởi v́ họ nghĩ đến sự an ninh của họ trước. Hoa Kỳ th́ đă tiêu dùng một số trong chiến tranh với Iran rồi. Khối Nato, sau nhiều lần cung cấp cho Ukraine, cũng phải ‘’thủ’’ cho ḿnh số lượng Patriot cần thiết để chống đỡ sự tấn công từ ‘’bên ngoài’’

Không có Châu Âu đứng sau lưng, Ukraine đă mất từ lâu. Cái tiền đồn chống Putin đó, c̣n hiện diện đến nay là nhờ khối Nato, láng giềng của Ukraine !

Ukraine thế kỷ 21, không phải là Tống Lê Chân của An Lộc, cũng không phải là tiền đồn chống Cộng ‘’VNCH’’ của thế giới Tự Do (đúng hơn là của Hoa Kỳ) thế kỷ trước ! Ukraine là cái tiền đồn (đúng nghĩa) pḥng thủ Châu Âu trước các ‘’sức ép’’ đến từ phía đông. Mất Ukraine, Châu Âu và Nga sẽ chia chung một biên giới, có nghĩa là, nếu muốn, trong một sớm, một chiều, Putin sẽ mở rộng lănh thổ, xua đại hùng binh xâm lăng một số quốc gia trong khối Nato, bất chấp phản đối quốc tế ! Trong khi VNCH chỉ là cái tiền đồn chiến lược, Sài G̣n mất đi, cũng không chết … ‘’thằng Tây nào’’ ! Lịch sử đă chứng minh điều đó !

Putin đă là một thiếu nhi quàng khăn đỏ, đă được giáo dục bởi một nền giáo dục ‘’chuyên chính’’, đă được đào tạo bởi một chế độ sắt máu CS, lại nuôi một giấc mơ trở thành ‘’cha già nước Nga’’, nên hắn không từ nan bất cứ một thủ đoạn tàn ác nào, để đạt được mục đích tối hậu. Cho dù phải tàn phá bao nhiêu thành phố, phải giết bao nhiêu (vạn, triệu ?)  người !

Điều này đặt châu Âu trước một câu hỏi căn bản: nếu Hoa Kỳ, trong tương lai, giảm bớt vai tṛ quân sự tại châu Âu, liệu khối Nato có đủ khả năng để tự bảo vệ ḿnh hay không ?!

Câu hỏi ấy, 5 năm trước đây thôi (2021), có vẻ xa vời. Bây giờ đă trở thành một hiện thực, buộc khối Nato phải chọn chiến lược mới :’’ Tự Lực Cánh Sinh’’, không thể nào trông cậy vào Mỹ măi !

Và họ đang làm điều đó

Cháy :

2026 là một trong những năm có nhiều đám cháy rừng lớn nhất trên thế giới.

Ở Canada, từ tháng 5 đến tháng 8, đă có khoảng 4 triệu ha bị cháy, khoảng 5 người chết, hàng nghin người sơ tán. Khói bay lan sang Mỹ gây ô nhiễm không khí trên một vùng đất rộng, đến đổi ông Trump phải lên tiếng ‘’cự nự ‘’.

 Ở Pháp, do ảnh hưởng của nhiệt độ ‘’cực nóng’’ (canicule), trong mấy tuần cuối tháng 7, đă có cháy lớn ở vùng đông nam và, nhất là, ở tây -nam ( vùng Gironde ) . Chỉ trong 6 ngày, 22-27/7, đă có 42.000 ha rừng bị thiêu rụi, 220.000 người sơ tán !

Ở Tây Ban Nha, từ 13/7, trong 2 tuần, 140.000 ha bị cháy, quan trọng nhất là đám cháy ở Almeria : 13 người chết, 17 bị thương, 10 mất tích. Mới hôm 10/8 vừa qua, lửa lại thiêu thêm 20.000 ha ở miền nam

Ở Ư, Bồ đào Nha, Hy Lạp, tuy số diện tích cháy thấp hơn so với Pháp và Tây Ban Nha, nhưng đó là những đám cháy rất lớn, so với quá khứ !

Hậu quả các đám cháy rừng ở Tây Âu là những thiệt hại đáng kể về kinh tế, môi trường. Tính đến 11-8, đă có 550 ngàn ha bị cháy, phá kỷ lục từ khi bắt đầu có ‘’hệ thống theo dơi’’ (2006)

Chôn :

Dường như thấy chiến tranh, cháy rừng chưa đủ, ông … Trời (?) c̣n tạo ra các trận động đất chôn người !

Kinh khủng nhất là 2 trận động đất ngày 24/6, ở miền Bắc Venezuela, chôn sống trên 6000 người và làm bị thương gần 17 ngàn !

Ở Nhật, ngày 28/7, động đất ở Kumamoto, 34 người chết, hơn 170 bị thương, 300 ngàn sơ tán  

Ở miền tây Columbia ,ngày 10/8, khoảng 240 người thiệt mạng , trên 2500 bị thương

…………………………………………..

Dù đang là tháng 8, nhưng có thể nói rằng năm 2026 là một trong những năm có nhiều ‘’biến động, thay đổi chết người’’, xảy ra trong cùng một khoảng thời gian : mùa hè 2026 !

Chiến tranh, cháy rừng, động đất đă gây nên những tổn thất nặng nề đáng kể cho con người và Trái đất ! Điều này cho thấy an ninh của một quốc gia không chỉ thuần túy là quân sự và chia rẻ th́ chết … lẻ tẻ !

Không sống được ở quê hương ḿnh, người ta c̣n có thể đi t́m một quê hương mới. Nhưng không sống được ở trái đất, họ sẽ đi đâu ?!

Loài người chúng ta biết đi về đâu ?!

BP

13/8/2026